Một buổi sáng xử mấy cái vòi và đường nước trong nhà

Mấy chuyện nước trong nhà có một điểm chung: ai cũng biết là cần sửa, và ai cũng hoãn. Vòi rỉ một giọt, bồn cầu chạy rì rì, thoát sàn thoát chậm — không đủ nặng để gọi thợ, nhưng đủ để khó chịu mỗi ngày.

Phần lớn những việc ấy gom lại vừa một buổi sáng.

Chuẩn bị mười lăm phút

1. Biết van tổng ở đâu và thử khoá thử một lần. Nếu không biết, đây mới là việc quan trọng nhất trong cả bài.
2. Dụng cụ tối thiểu: mỏ lết, kìm, tua vít, băng tan, giẻ, xô.
3. Đi một vòng ghi việc — đừng vừa đi vừa sửa, sẽ rối.
4. Chụp ảnh chỗ định tháo trước khi tháo.

Vòi rỉ nước

• Rỉ ở đầu vòi khi đã khoá — thường là ruột vòi hoặc gioăng; thay là hết.
• Rỉ ở chân vòi hoặc ở mối nối — siết lại, nếu vẫn rỉ thì quấn lại băng tan.
• Rỉ ở thân vòi — thường phải thay cả vòi.

Trước khi tháo bất cứ thứ gì: khoá van, mở vòi cho xả hết nước còn trong ống, và lót giẻ dưới chỗ làm.

Nước yếu

1. Yếu ở một vòi — tháo đầu lọc ở miệng vòi ra, súc sạch cặn. Đây là việc mất hai phút và giải quyết phần lớn ca.
2. Yếu cả nhà vào giờ cao điểm — vấn đề ở nguồn cấp hoặc bơm, không phải ở vòi.
3. Yếu dần theo thời gian — nghĩ tới cặn trong đường ống hoặc lọc tổng.
4. Vòi sen yếu — ngâm bát sen trong dung dịch tẩy cặn nhẹ rồi cọ thông các lỗ.

Bồn cầu chạy nước liên tục

Đây là thứ tốn tiền âm thầm nhất trong nhà — nước chảy cả ngày mà không ai để ý vì tiếng rất nhỏ.

• Mở nắp két và nhìn: nước có tràn qua ống thoát tràn không.
• Phao chỉnh quá cao — hạ xuống là hết.
• Gioăng đáy két hở — thay gioăng, việc rẻ và làm được.
• Cách thử: nhỏ vài giọt màu thực phẩm vào két, không xả, đợi mười lăm phút. Nếu bồn có màu thì gioăng hở.

Thoát sàn và thoát chậu chậm

1. Tháo nắp thoát sàn và lấy tóc cùng cặn ra — nguyên nhân của hầu hết ca.
2. Chậu rửa chậm — mở xi phông dưới chậu, đặt xô hứng, súc sạch rồi lắp lại.
3. Tránh dùng hoá chất thông cống mạnh nếu chưa thử cách cơ học; nó hại ống và nguy hiểm khi văng.
4. Thoát sàn có mùi — thường do bẫy nước khô; xả nước vào cho đầy lại.

Máy giặt, máy nước nóng và mấy đường ống khuất

• Ống cấp máy giặt — kiểm xem có phồng, nứt, gỉ ở đầu nối không; đây là nguồn ngập nhà rất phổ biến.
• Ống xả máy giặt — cắm chắc và không gập.
• Gầm chậu rửa — sờ thử xem có ẩm, có vệt nước cũ không.
• Chân tường sau bồn cầu và sau máy nước nóng — chỗ rò rỉ thường lộ ra ở đây trước.

Đọc hoá đơn nước để tìm rò rỉ

Rò rỉ khuất trong tường hoặc dưới sàn thì mắt không thấy, nhưng hoá đơn thì thấy. Cách kiểm mất năm phút:

1. Khoá hết mọi vòi trong nhà, tắt máy giặt, không xả bồn cầu.
2. Ghi số trên đồng hồ nước.
3. Đợi một hai tiếng mà không dùng nước.
4. Đọc lại số — nếu số chạy thì có rò ở đâu đó.

Nhiều đồng hồ có một bánh xe nhỏ quay khi có dòng chảy; nó nhạy hơn con số, nên nhìn nó là biết ngay.

Nước bẩn, nước đục, nước có mùi

• Đục trắng rồi trong dần từ dưới lên — thường chỉ là bọt khí, không phải bẩn.
• Đục vàng hoặc có cặn sau khi khu vực sửa đường ống — xả vài phút cho sạch.
• Mùi tanh kim loại — nghĩ tới đường ống cũ hoặc bình nóng lạnh.
• Mùi lạ kéo dài, hoặc nước đổi màu bất thường — dừng dùng để ăn uống và hỏi đơn vị cấp nước; đây không phải việc tự đoán.

Khi nào thì dừng và gọi thợ

Không phải việc nào cũng nên tự làm. Dừng lại khi: nước rò ở đường ống âm tường, có dính tới máy nước nóng và điện, van tổng không khoá được, hoặc bạn đã tháo ra mà không lắp lại đúng.

Và nếu sàn hoặc trần nhà dưới đã thấm, thì đó không còn là việc của một buổi sáng — tìm nguồn rò trước, sửa mặt sau.

Mua phụ tùng cho đúng

Đi mua mà không có mẫu là đường dẫn tới việc phải đi lần hai. Bốn cách đỡ hụt:

1. Mang theo món cũ — cách chắc nhất, nhất là với gioăng và ruột vòi.
2. Chụp ảnh chỗ lắp, cả gần lẫn xa để thấy kiểu đấu nối.
3. Đo đường kính ren hoặc ít nhất áng theo một vật quen thuộc.
4. Mua dư một cái gioăng — rẻ, và lần sau khỏi phải đi.

Sau khi sửa xong

• Mở van từ từ, không mở toang ngay.
• Lau khô chỗ vừa làm rồi quay lại nhìn sau mười lăm phút — nước rỉ chậm chỉ lộ ra sau một lúc.
• Kiểm lại vào sáng hôm sau, khi hệ đã chịu áp cả đêm.
• Ghi lại đã làm gì và thay phụ tùng loại nào, dán một mẩu giấy trong tủ dưới chậu.

Ghi chép ấy nghe thừa, nhưng ba năm sau khi cái vòi đó lại rỉ, bạn sẽ mất năm phút thay vì một buổi.

Ba điều gọn lại

1. Biết van tổng ở đâu và thử khoá một lần — việc quan trọng nhất, làm trước mọi thứ.
2. Đầu lọc ở miệng vòi giải quyết phần lớn ca nước yếu, mất hai phút.
3. Bồn cầu chạy nước liên tục là khoản tốn âm thầm nhất; thử bằng vài giọt màu thực phẩm là biết.