Tủ quần áo và tủ giày bị ẩm mốc: xử theo thứ tự

Tường mốc thì ai cũng thấy. Nhưng chỗ ẩm đầu tiên trong nhà thường không phải tường, mà là bên trong tủ quần áo và tủ giày — nơi đóng kín, không có gió, và chứa toàn thứ hút ẩm.

Thường người ta chỉ phát hiện khi lấy cái áo ra và ngửi thấy mùi, hoặc thấy vệt trắng trên quai túi da.

Vì sao tủ là chỗ mốc trước

• Không có gió. Cửa đóng suốt ngày, hơi ẩm vào rồi nằm lại.
• Đồ bên trong hút ẩm: vải, da, giấy, gỗ.
• Thường kê sát tường, nhất là tường ngoài — mặt lưng tủ lạnh hơn phần còn lại của phòng.
• Đồ cất lâu không đụng tới, nên mốc có thời gian mà mọc.

Thứ tự xử, làm theo đúng thứ này

1. Dỡ hết đồ ra — không xử được cái tủ đang đầy.
2. Tìm nguồn ẩm trước: mặt lưng tủ có ẩm không, chân tường sau tủ có vệt không, sàn dưới tủ thế nào.
3. Lau sạch và để khô hẳn — khô hẳn là vài ngày mở cửa, không phải lau xong đóng lại ngay.
4. Kéo tủ ra khỏi tường chừng vài phân, cho mặt lưng thở.
5. Xử đồ đã mốc riêng, đừng cất lại chung với đồ sạch.
6. Cất lại thưa hơn và đặt thứ hút ẩm vào.

Bước hai là bước hay bị bỏ qua nhất. Đặt gói hút ẩm vào một cái tủ đang thấm nước từ tường là vô ích — nó chỉ làm bạn yên tâm trong khi vấn đề vẫn còn.

Đồ đã mốc thì xử thế nào

• Đồ vải giặt được — giặt sạch rồi phơi nắng thật khô; mốc còn ẩm thì chỉ lan thêm.
• Đồ len, đồ dạ — phủi khô ngoài trời trước, đừng chà khi còn ẩm.
• Đồ da — lau khô bằng khăn mềm, để khô tự nhiên nơi thoáng, không phơi nắng gắt và không sấy nóng.
• Giày — tháo lót ra phơi riêng; phần trong giày mới là chỗ giữ ẩm.
• Mốc nặng, ăn sâu vào sợi — nhiều trường hợp không cứu được, và giữ lại là nguồn lây cho cả tủ.

Nếu trong nhà có người dị ứng hoặc có bệnh hô hấp, xử mốc nên làm khi họ không ở trong phòng, và mở thoáng trong lúc làm.

Thứ hút ẩm: cái nào dùng được

1. Gói hút ẩm dùng một lần — tiện, nhưng phải thay đúng hạn; gói đã no ẩm thì không còn tác dụng.
2. Hộp hút ẩm loại có hạt — thấy được mức nước nên biết lúc nào cần thay.
3. Than hoạt tính — hút mùi tốt hơn là hút ẩm; hai việc khác nhau.
4. Máy hút ẩm — hợp với cả phòng hơn là cho một cái tủ, nhưng nếu phòng khô thì tủ cũng đỡ hẳn.

Không thứ nào trong đây thay được việc cho không khí đi qua. Mở cửa tủ vài chục phút mỗi tuần vào ngày khô ráo có tác dụng hơn phần lớn món mua thêm.

Thói quen làm hỏng tủ nhanh nhất

• Cất đồ còn ẩm. Quần áo phơi chưa khô hẳn, khăn tắm, giày vừa đi mưa.
• Nhét chật. Không có khe hở thì không có gió.
• Bọc kín bằng túi ni lông — hơi ẩm bị giữ lại bên trong.
• Để hộp giấy và sách dưới đáy tủ, nơi ẩm nhất.
• Đóng kín cả mùa mưa mà không mở ra lần nào.

Trước mùa ẩm: một buổi là xong

1. Dọn bớt. Tủ càng ít đồ càng dễ giữ khô — và mùa ẩm là dịp tự nhiên để bỏ đồ không mặc nữa.
2. Giặt và phơi thật khô mấy món sẽ cất suốt mùa.
3. Thay thứ hút ẩm, đừng đợi tới khi thấy mùi.
4. Kiểm chân tường sau tủ và gầm tủ.
5. Đánh dấu một ngày trong tháng để mở tủ cho thoáng — ghi vào lịch điện thoại.

Tủ giày: chỗ khó hơn tủ quần áo

Giày vừa đi về mang theo cả ẩm lẫn mùi, và tủ giày lại thường đặt ngay cửa — nơi hắt mưa. Mấy việc ăn ngay:

• Đừng cất giày vừa đi về; để ngoài cho khô hẳn rồi mới cho vào tủ.
• Tháo lót giày ra khi cất lâu.
• Tủ giày nên có khe thoáng; tủ kín hoàn toàn là tủ ủ mùi.
• Nhét giấy vào trong giày để hút ẩm và giữ dáng, nhưng phải thay khi giấy ẩm.
• Giày da và giày thể thao để riêng — hai thứ này cần điều kiện khác nhau.

Sắp lại cho đỡ tái mốc

Đồ hay dùng để tầm vừa tay; đồ cất lâu để ngăn trên chứ không để đáy tủ; đồ da và đồ len để chỗ thoáng nhất; giữa các lớp đồ nên có khe. Và nếu tủ có ngăn kín hoàn toàn, hãy coi ngăn đó là ngăn dễ mốc nhất — đừng cất đồ quý ở đó.

Mấy mẹo truyền miệng: cái nào dùng được

• Báo cũ lót đáy tủ — hút được chút ẩm, nhưng phải thay đều; để lâu thì chính nó là thứ ẩm nhất, và mực in có thể dây sang đồ sáng màu.
• Vôi sống trong hộp — hút ẩm mạnh, nhưng là thứ gây bỏng nếu dính vào da hoặc mắt. Nhà có trẻ nhỏ thì đừng dùng.
• Bóng đèn sợi đốt trong tủ — làm ấm và khô, nhưng là nguồn nhiệt trong không gian kín có vải; không phải cách nên dùng.
• Long não và băng phiến — chống côn trùng chứ không chống ẩm, và có mùi bám rất lâu vào quần áo.

Cái chung của mấy mẹo này: chúng nhắm vào triệu chứng. Thứ đổi được tình hình vẫn là khô, thoáng và bớt đồ.

Khi nào thì vấn đề không nằm ở cái tủ

Nếu xử xong mà vài tuần lại mốc, thì nguồn nằm ngoài tủ: tường thấm, sàn ẩm, phòng không thông gió, hoặc rò rỉ ở đâu đó. Lúc này việc phải làm là tìm nguồn ẩm của căn phòng, chứ không phải mua thêm gói hút ẩm.

Ba điều gọn lại

1. Tìm nguồn ẩm trước khi đặt gói hút ẩm — đặt vào một cái tủ đang thấm nước là vô ích.
2. Kéo tủ ra khỏi tường vài phân và mở cửa tủ vài chục phút mỗi tuần vào ngày khô.
3. Đừng cất đồ còn ẩm và đừng nhét chật — hai thói quen làm hỏng tủ nhanh nhất.